Kleurbeheer en meer

Schermkalibratie

< Klik op één van de groene knoppen hiernaast, om naar het onderdeel te gaan.

Bij de nieuwste iMacs met retinadisplay blijkt er een probleem te zijn na kalibratie!

 

Bij testen is gebleken dat het kalibreren van een recente iMac met retinadisplay geen aanvaardbare resultaten oplevert. Na de kalibratie blijft er een magenta zweem zichtbaar, die niet te wijten is aan een verkeerde kalibratie.

Herhaaldelijk kalibreren met verschillende apparaten en software heeft geen oplossing opgeleverd. Blijkbaar is er iets mis met de constructie van het scherm.
Daarom kan je best een externe monitor van Eizo, Benq, NEC aansluiten als een juiste kleurweergave absoluut noodzakelijk is.

 

Wij weten niet of dit probleem zich voordoet bij alle recente iMacs, mocht je twijfelen, kom dan even langs (na afspraak) dan controleren wij het terwijl je wacht.

Schermkalibratie is noodzakelijk in de volgende gevallen:

 

• Je wil voorspelbare kleuren bij het zelf afdrukken van foto's.

• Je wil dat de kleuren op de juiste manier getoond worden op het scherm.

• Je doet drukwerkvoorbereiding en je wil voorspelbare drukkleuren.

• Je bent (semi-)professioneel fotograaf die zelf zijn foto's bewerkt.

• Je doet fotobewerking voor derden.

 

Schermkalibratie houdt in dat de grijswaarden van het beeldscherm perfect neutraal worden gemaakt en dat de basiskleuren (RGB en CMYK) overeenkomen met een vastgelegde standaard.

Op die manier ben je ervan verzekerd dat het beeldscherm geen invloed uitoefent op je kleuren, zodat je geen nodeloze correcties gaat uitvoeren.

 

Tevens wordt er een profiel opgemaakt, een tabel die beschrijft op welke manier jouw beeldscherm de gestandaardiseerde kleuren samenstelt, zodat de kleuren van de afbeeldingen en ontwerpen op de juiste manier vertaald worden naar het beeldscherm.

 

Kalibratie gebeurt altijd volgens een bepaalde norm, hetzij volgens een industrienorm, hetzij volgens een zelfgekozen norm.

 

Voor beoordeling  van afgedrukt materiaal is de norm:

5000 K - 80 cd/m2 - gamma 2,2 (Win & Mac!).

Waarbij 5000 K staat voor de kleurtemperatuur,

80 cd/m2 staat voor de helderheidsindruk,

gamma 2,2 staat voor het zichtbare contrast.

 

Voor video kunnen andere normen gelden.

 

Als de meetapparatuur het toelaat kan je het beeldscherm ook afstemmen op je eigen werkomgeving, waarbij je rekening moet houden met de volgende beperkingen:

 

- je MOET de afdrukken beoordelen onder stabiel licht - natuurlijk daglicht is weinig stabiel en is 's avonds niet beschikbaar

 

- je MOET de afdrukken beoordelen onder licht dat het natuurlijke daglicht zo goed mogelijk benadert - in dit geval is er weinig keuze: de Just Normlicht tl-lampen van 5000K zijn op dit ogenblik de enige kunstmatige lichtbronnen die het daglicht benaderen.

Zij hebben een weergavekwaliteit (cri) van 98%, dat betekent dat 98% van de kleuren, die onder deze lichtbron beoordeeld worden, op de juiste manier waargenomen worden (zonder vervorming).

Zij hebben een bijna continu kleurenspectrum dat dat van natuurlijk daglicht sterk benadert.

 

Er bestaan ook normlicht lampen van 6500K, maar deze zijn bedoeld voor de beoordeling van autolakken, verven, textiel en de vergelijking van kleuren die in de fabricage van industriële producten gebruikt worden.

 

Er zijn mij op het ogenblik van dit schrijven geen andere geschikte lichtbronnen bekend.

 

- Solux zijn halogeenlampen met een correctiefilter. Zij hebben een te kleine lichtcirkel waardoor je veel (dure) lampen nodig hebt om een groter oppervlak te verlichten, aan de randen van de lichtcirkel treedt er een sterke roodverkleuring op,

ze geven een hoge warmte af, wat langere tijd werken onder dit licht onaangenaam maakt en zelfs verbranding kan veroorzaken,

ze moeten onder hogere spanning gezet worden om een juiste kleurtemperatuur op te leveren, waardoor hun levensduur sterk ingekort wordt,

 

- daglichtspaarlampen die in de fotografie vaak aangeprezen worden hebben vaak niet de juiste kleurtemperatuur (5300 K - 5600 K in plaats van 5000 K),

de opgegeven kleurtemperatuur komt vaak niet overeen met de effectieve kleurtemperatuur,

ze hebben vaak een spectrum dat vol pieken en dalen zit, waardoor een sterke groene of magenta zweem kan waargenomen worden, soms veroorzaken ze zelfs kiepdominanten (zowel groen als magenta zijn sterk aanwezig),

ze hebben meestal een cri die rond de 83% of lager ligt.

 

- de verschillende LED-lichtbronnen die ik tot nu toe getest heb zijn totaal ongeschikt voor de beoordeling van (af)gedrukt materiaal,

ze hebben een discontinu spectrum, wat betekent dat er grote stukken van het spectrum ontbreken.

 

Wil je echt voorspelbare en betrouwbare kleuren, dan ben je dus genoodzaakt om je werkplek te voorzien van minstens één grafische lichtbron.

 

Je mag onder geen enkele voorwaarde andere lichtbronnen op het scherm laten schijnen, omdat dit je kleurwaarneming beïnvloedt en je bijgevolg correcties zou gaan uitvoeren die absoluut niet nodig zijn.

 

Als je niet over grafische lichtbronnen beschikt kan je best je beeldscherm kalibreren naar de standaard norm: 5000 K - 80 cd/m2 - gamma 2,2.

Deze instellingen benaderen het dichtst de realiteit en zijn tevens aangenaam om gedurende langere tijd in te werken.

 

De lichtbron in je werkruimte heeft geen directe invloed op je kalibratie, zolang de meetcel dat licht niet kan opvangen. Zorg er dus voor dat je de apparatuur goed laat aansluiten op het beeldscherm.

Bij twijfel kan je tijdens de kalibratie alle lichtbronnen in de buurt van het scherm doven, maar het is geen noodzaak.

 

De bedoeling van het kalibreren is wel dat je overeenkomst krijgt tussen wat je op het scherm ziet en wat je straks op je afdruk krijgt.

In die zin is het dan belangrijk dat je scherm dezelfde kleur heeft als de lichtbron waaronder je de afdruk beoordeelt en dat de helderheidsindruk van je scherm overeenkomt met die van de afdruk.

 

In dit overzicht worden de belangrijkste apparaten en de meest gebruikte software besproken.

Apparaten die geen keuzemogelijkheden hebben worden niet besproken, omdat ze niet nuttig zijn.